Pastinaak

Pastinaak : zaai-, plant- en oogstkalender

Pastinaak is een wortelgroente die geliefd is om haar lichte vruchtvlees, zoete smaak en kenmerkende geur. De botanische naam is Pastinaca sativa. Ze behoort tot de schermbloemenfamilie, de Apiaceae, net als wortel en selderij. De vlezige wortel is het voornaamste deel dat in de keuken wordt gebruikt. De smaak verschilt van die van een gewone wortel, met een zoetheid die bij eenvoudige gerechten en groentemengsels past.

De wortel is meestal wit tot crèmekleurig, bovenaan breed en naar beneden geleidelijk smaller. Lengte en vorm hangen af van het ras. Sommige typen zijn lang, andere korter en breder. Het uiterlijk doet denken aan een lichte wortel, maar pastinaak is een andere soort. Ook wortelpeterselie is een ander gewas. Gelijkende wortels maken ze niet tot dezelfde groente, ook al staan ze samen tussen de wintergroenten.

Boven de grond vormt de plant eerst een rozet van grote, samengestelde bladeren met meerdere deelblaadjes. Het loof is breder en minder fijn verdeeld dan dat van een gewone wortel. De deelblaadjes hebben getande of gelobde randen. Het blad helpt de reserves in de wortel op te bouwen en geeft de plant een vrij volle aanwezigheid, anders dan de spits toelopende groente op het bord.

Pastinaak is een tweejarige plant die voor de wortel meestal als eenjarig gewas wordt geteeld. Als de levenscyclus verdergaat, ontstaat een hoge bloeistengel met kleine gele bloemen in schermen. Deze tweede fase leidt tot voortplanting en zaadvorming. De bloei verandert het uiterlijk daardoor sterk. Het is een andere fase dan de ontwikkeling van een wortel voor de keuken.

Rassen verschillen in lengte, breedte en gelijkmatigheid van de wortels. Kortere vormen worden onder meer met minder diepe grond geassocieerd. Ook leeftijd en groeiomstandigheden beïnvloeden de structuur. Kou kan de zoetheid van het vruchtvlees vergroten, wat pastinaak aantrekkelijk maakt voor maaltijden in herfst en winter. Die geschiktheid voor koudere perioden betekent niet dat de plant tegen ieder teeltprobleem bestand is.

In de keuken komt pastinaak voor in soep, puree, ovenschotels en geroosterde groentegerechten. Ze past bij aardappelen en andere wortels of speelt de hoofdrol in een romige soep. Het vruchtvlees wordt bij bereiding mals. In de moestuin combineert ze ontwikkeld loof met een opslagwortel en vergroot ze de keuze aan groenten voor koelere seizoenen.

Pastinaak
Pastinaak
Kenmerken
  • Levenscyclus : Eenjarig
  • Standplaats : Zon
  • Winterhardheid : Vorstbestendig
  • Moeilijkheidsgraad : Uitdagend
  • Volwassen hoogte : 30 cm
Zaaien & planten
  • Teelt in de kas : Niet vereist
  • Zaaidiepte : 1 cm
  • Plantafstand : 10 cm
  • Rijafstand : 30 cm
Onderhoud
  • Onderhoud : Laag
  • Waterbehoefte : Matig
Overige kenmerken
  • Bodemtype : Zanderig
  • pH voorkeur van de bodem : Neutraal
  • Gevoeligheid voor plagen : Matig
  • Ziektegevoeligheid : Matig
  • Onkruidgevoeligheid : Matig
  • Bestuiving : Insectenbestuiving
  • Vermeerdering : Zaaien